شبکه‌های اجتماعی

واعظان کاین جلوه در فیسبوک و اینستا می‌کنند – فردین علیخواه

واعظان کاین جلوه در فیسبوک و اینستا می‌کنند – فردین علیخواه

« مزاحمت آنلاین برای زنان، مصداق نقض حقوق بشر »

?«عزیزم منو یادتون نیست؟ از ترمینال شرق بردمتون تهرانپارس، ظهر بود گلم، عزیزم این پیامو همینطوری فرستادم حالتو بپرسم… من تو کار لباس‌زیر زنانه هستم، سوتین در انواع مدل‌ها، اگه خواستی خبر بده گلم… »

?جمله‌های فوق پیام رانندهٔ یکی از استارتاپ‌های شهر به خانم جوانی است که از تاکسی این استارتاپ استفاده کرده بود. یکی از هموطنان این پیام را از طریق تلگرام برایم فوروارد کرد. کنجکاو شدم و عکس‌های پروفایل تلگرام این آقای راننده را نگاه کردم. اگر از موضوع اطلاع نداشتم و کسی عکس‌ها و جمله‌های نابی را که روی آنها نوشته شده بود به من نشان می‌داد و می‌پرسید که به نظر شما این فرد چگونه آدمی است، بی‌تردید می‌گفتم فیلسوف، معلم اخلاق، انسانی عمیق و متفکر است؛ و اگر نمی‌دانستم که در زمان حیات فردریش نیچه؛ فیلسوف آلمانی؛ اینترنت وجود نداشت بی‌تردید می‌گفتم این پروفایل متعلق به خود فردریش نیچه است!

?این روزها متفکرنمایی و فیلسوف‌نمایی سکۀ بازار فضای مجازی شده است، به این معنا که بسیاری از کاربران فضای مجازی به شکل‌های مختلف جمله‌های عمیق و ناب را به‌عنوان معرفی خود در معرض دید دیگران قرار می‌دهند. جمله‌هایی دربارهٔ سرنوشت، جهان هستی، یک رویداد مشخص، خدا، مشقّت‌های انسان بودن، در جهل بودن سایر انسان‌ها (به‌جز خود ایشان)، محور هستی بودن انسان (عموماً با عکسی از فردی که بر روی قلۀ کوه ایستاده) و ناچیزشماری دیگران (با عکسی از گلّه گوسفندان). وقتی این عکس‌ها و پیام‌ها را مرور می‌کنیم بی‌تردید به یک نتیجه می‌رسیم: این فرد چه نگاه عمیقی به دنیای پیرامونش دارد. او دربارهٔ هستی تأمل می‌کند، تغییرات جهان اطرافش را رصد می‌کند، می‌بیند و نمی‌گذرد، پرسش دارد و جهان و مردمان آنرا عالمانه می‌نگرد.

?حدود چهل میلیون ایرانی فقط عضو شبکهٔ اجتماعی تلگرام هستند. تحقیق دقیقی نکرده‌ام ولی بررسی‌های اولیه‌ام نشان می‌دهد که بخش قابل‌توجهی از این تعداد، خودشان را با این نوع عکس‌ها و جمله‌ها معرفی می‌کنند. اگر اینگونه باشد آیا شما با نتیجه ‌گیری من در پاراگراف قبل موافق هستید که بگوییم ما درکل انسان‌ های عمیقی هستیم و مدام مشغول تفکر دربارهٔ جهان هستی و رفتارهایمان هستیم؟ تصور می‌کنم که شما هم مانند من نسبت به این نتیجه تردید داشته باشید.

?برخی از جامعه‌شناسان معتقدند که امروزه، افراد یک هویت آنلاین؛ یعنی هویتی که در فضای مجازی در مقابل چشم دیگران قرار می‌دهند و یک هویتآفلاین ، یعنی هویتی خارج از فضای مجازی دارند. قطعاً وضعیت مطلوب آن است که هویت آنلاین/مجازی آدم‌ها ادامه همان هویت آفلاینشان باشد و با آن تناسب داشته باشد. ولی در بیشتر موارد این اتفاق رخ نمی‌دهد.

?آنچه در فضای مجازی می‌بینیم ویترینی است که تنها عکس‌های قشنگی از کالاها (و نه خود کالاها) در آن چیده شده است و در پشت آن، اساساً کالایی وجود ندارد. درواقع شاهد هویت‌های فتوشاپی و دستکاری‌شده هستیم. من آنی می‌نمایم که در واقعیت نیستم!

?در یکی از نوشته‌هایم اصطلاح نوکیسگان فرهنگی را بکار بردم. آدم‌هایی که می‌بینند هم‌اکنون باکلاس بودن به حرف‌های قشنگ زدن است و برای همین پروفایل‌ها یا صفحه‌های اینستاگرامی شان پرشده از جمله‌های قشنگ فیلسوفانه. این پدیده آن‌قدر سکه بازار شده است که کافی است در سایت گوگل عبارت «جمله‌های ناب برای» را تایپ کنید. ایرانیان آنقدر این جمله را در گوگل تایپ کرده‌اند که در ادامه گوگل به شما پیشنهاد می‌دهد: جمله‌های ناب برای استاتوس، جمله‌های ناب برای پروفایل تلگرام، جمله‌های ناب برای بیوی اینستاگرام. حتی کانال‌هایی ساخته شده است که صرفاً برای دیگران این جمله‌های ناب دو سطری را منتشر می‌کنند.

?هموطنانمان جمله‌های عالمانه را از گوگل کپی و سپس در صفحه شخصی‌شان پیست می‌کنند؛ و بعید نیست که بسیاری اساساً این جمله‌ها را نفهمند ولی منتشر کنند. ما شاهد ظهور آدم‌هایی با دانش چهل‌کلمه‌ای یا دوسطری هستیم. دربارهٔ همه‌چیز دو سطر می‌دانند.

?نیچۀ بدبخت دویست صفحه کتاب نوشت و در صفحه آخر آن به جمله‌ای درخشان رسید. نوکیسگان فرهنگی حوصلهٔ خواندن آن دویست صفحه را ندارند و فقط جملهٔ صفحهٔ آخر را برمی‌دارند. به همین دلیل هویت‌های آنلاین ما با هویت‌های آفلاینمان تناسبی ندارد. در اینترنت یک‌چیزیم و در زندگی واقعی چیزی دیگر.

?همه‌چیز در سطح و صفحه‌نمایش اتفاق می‌افتد. این رانندهٔ محترم در پروفایل اش جمله‌ای دو سطری درباره حقوق بشر هم داشت! غافل از اینکه مزاحمت برای یک زن هم مصداقی از نقض همان  حقوق بشر است. تظاهر دارد دودمان ما را به باد می‌دهد. به راستی چرا ابزارهای مدرن در ایران به شکل‌گیری هویت مدرن نمی‌انجامند؟

دکتر فردین علیخواه
جامعه‌شناس

آدرس کوتاه این مطلب:

همچنین ببینید

آیا شبکه‌های اجتماعی باعث افسردگی کودکان می‌شود؟

آیا شبکه‌های اجتماعی باعث افسردگی کودکان می‌شود؟ رانگان چاترجی، یک پزشک عمومی است. او می‌گوید …

۱۳ نظر

  1. tadalista vs cialis We have a wide range of product portfolio consisting of tablets, capsules, injectable, syrups, ointments, eye, ear and nasal drops Ayurvedic Medicines

  2. Allow 48h after last tadalafil dose before nitrate administration cialis viagra combo pack

  3. buy priligy in usa In clinical trials, 74 percent of men who took a 50mg dose of Viagra experienced improved erections

  4. Tadalafil is not approved for use by anyone younger than 18 years old cialis otc The fact that some online pharmacies do not require a prescription for certain medications shouldn t be a cause for concern either

  5. how to buy cialis Common side effects of tadalafil include diarrhea, flushing, redness, heartburn, muscle pain, nosebleed, stuffy or runny nose, back pain, and trouble sleeping

  6. Cialis over-the-counter South African he was superior in martial arts all-natural penis enlargement bravery, but last night, the man in black rock hard weekend pills South African tall made him fully understand what real incomparable bravery is cialis 5mg Fortunately, these little outgrowths of excess skin are usually just skin tags and to help you understand them further, we have explained everything you need to know about skin tags on kids in this article

  7. buy generic cialis online safely Affordable Rx Meds is a leading online pharmacy focused on providing safe and affordable prescription drugs to thousands of customers

  8. Live births in triplet deliveries 5,298. dose of clomid Quote none are suppressive but 1 and 3 may have some androgenic activity which may counteract some of the HPTA upregulation that their aromatase inhibition properties induce.

  9. abscess doxycycline This practice is increasingly getting common in high- income countries.

  10. Friend leukemia virus integration 1 FLI1 is the fusion partner in approx. how long doxycycline to work

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

Call Now Button

آژانس دیجیتال مارکتینگ لوبیا